Danimarka'da geliştirilen yeni bir teknoloji, yapay zekâ veri merkezlerinde ortaya çıkan ve genellikle atmosfere salınan atık ısının yeniden kullanımını mümkün kılıyor. Bu sistem, veri merkezlerinin enerji tüketimi nedeniyle oluşan ısının konutların ısıtılmasında ve endüstriyel işlemlerde değerlendirilmesini hedefliyor.
Veri merkezlerinin enerji tüketimi ve çevresel etkileri
Dünya genelinde 12 bin 500'den fazla veri merkezi bulunuyor ve sayıları hızla artıyor. Bu merkezler, yüz milyarlarca litre su kullanmasının yanı sıra elektrik şebekelerine önemli bir yük bindiriyor ve küresel ısınmaya katkı sağlıyor. Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) verilerine göre, veri merkezleri 2024 yılında 485 teravatsaat elektrik tüketti; bu, Almanya'nın toplam elektrik üretimine eşdeğer ve dünya enerji arzının yüzde 1,5'ini oluşturuyor.
Bu oranın 2030 yılına kadar yüzde 3'e yükselmesi bekleniyor ve yapay zekâ teknolojilerinin gelişimiyle enerji tüketimindeki artışın üstel olarak büyüyeceği öngörülüyor.
Enerji bağımsızlığı ve küresel tepkiler
Ülkeler, enerji bağımsızlığını güçlendirmeye ve karbondioksit emisyonlarını azaltmaya çalışırken, Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu, Google, Amazon ve Microsoft gibi büyük bulut hizmeti sağlayıcılarının hızlı büyümesinin ve destekleyen veri merkezlerinin elektrik sistemleri için artan bir tehdit oluşturduğunu vurguladı.
Veri merkezlerinin yaygınlaşması çeşitli tepkilere yol açtı. Hollanda'da Amsterdam yakınlarındaki yeni bir Microsoft veri merkezi inşaatını protesto edenler polis tarafından gözaltına alındı. ABD'de ise Elon Musk'ın yapay zekâ ve SpaceX faaliyetlerini vergi avantajları için Teksas'a taşıması bölge sakinlerinin tepkisini çekti. Bu durum, Teksas'ta yaklaşık 40 yıl sonra ilk kez Demokrat senatör seçilen James Talarico'nun seçiminde etkili oldu.
