Prof. Dr. Cemil Aydın: Namık Kemal Nesli, Avrupa Aydınlanmasını Yeniden Tanımladı

Harvard Üniversitesi'nde doktorasını tamamlayan Prof. Dr. Cemil Aydın, İstanbul Medipol Üniversitesi'nde düzenlenen konferansta 'Adalet, Hürriyet ve Medeniyet: Modern Asya, Afrika ve İslam Düşüncesinin Mirası' başlıklı sunumunu gerçekleştirdi. Aydın, Avrupa merkezli tarih anlayışına alternatif olarak sömürgecilikten arınmış bilgi üretiminin önemine dikkat çekti ve sömürgeciliğin zihinsel mirasının günümüzde de sürdüğünü vurguladı.

Prof. Dr. Aydın, Tanzimat döneminden itibaren Ahmet Cevdet Paşa, Namık Kemal ve Mehmet Akif gibi isimlerin Avrupa düşüncesi ile İslam geleneğini sentezleyerek yeni bir gelecek inşa etmeye çalıştığını belirtti. Namık Kemal neslinin oryantalizme karşı sadece siyasi değil, aynı zamanda derin bir fikri mücadele verdiğini ifade eden Aydın, bu kuşağın Avrupa aydınlanmasını alıp kendi haklarını savunacak şekilde yeniden tanımladığını söyledi.

Konuşmasında, 19. yüzyılda Asya, Afrika ve İslam dünyasında yaşanan gerçek küresel aydınlanmaya dikkat çeken Prof. Dr. Aydın, Ahmet Cevdet Paşa'nın hem İslam ilim geleneğine hakim olduğunu hem de Fransızcayı öğrenerek Avrupa düşüncesini yakından takip ettiğini aktardı. Ayrıca dönemin aydınlarının, İslam'ın kadını ezdiği yönündeki tezlere karşı önemli cevaplar geliştirdiğini ve İslami geleneği içtihatla yeniden yorumlama cesaretine sahip olduklarını dile getirdi.

Prof. Dr. Aydın, İstiklal Marşı'ndaki 'Hakkıdır, Hakk'a tapan milletimin istiklal' ifadesinin uzun bir fikri mücadelenin sonucu olduğunu belirterek, bu yaklaşımın Müslüman toplumların eşitlik, özgürlük ve adalet taleplerinin düşünsel temelini oluşturduğunu ifade etti. Günümüzde daha adil bir dünya için geçmişin düşünsel mirasının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.