Bitlis Eren Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Murat Kürşat ve ekibi, Muş'un Kurtik Dağı'nda 2024 yılında başladıkları arazi çalışmaları sonucunda yeni bir bitki türü keşfetti.
Yeni Türün Özellikleri ve Yayılımı
'Fritillaria damlana' olarak adlandırılan ve Türkçe adıyla Muş Ters Lalesi olan bu bitki, yaklaşık 2 bin 550 metre yüksekliğindeki Kurtik Dağı'nın zirve kesimlerinde yetişiyor. Mor renkli çiçekleri, mat yaprakları, dar çan biçimindeki çiçek yapısı ve üç parçalı uzun stilusuyla diğer Fritillaria türlerinden ayrılıyor. Dünya genelinde sadece bu bölgede bulunan tür, endemik olarak kabul ediliyor.
Bilimsel Çalışma ve Koruma İhtiyacı
2025 ve 2026 yıllarında da takip edilen tür üzerinde moleküler ve palinolojik incelemeler yapıldı. Bu çalışmalar sonucunda bitkinin daha önce tanımlanmamış yeni bir tür olduğu belirlendi. 'Fritillaria damlana'nın tanımlanmasıyla Türkiye'deki Fritillaria türlerinin sayısı 63'e yükseldi. Türün bilimsel adı, Prof. Dr. Murat Kürşat'ın eşi Damla Kürşat'a atfen verildi. Çalışma, uluslararası hakemli Phytotaxa dergisinde yayımlandı.
Prof. Dr. Kürşat, Muş, Bitlis, Van ve Hakkari çevresinin zengin bitki çeşitliliğiyle doğal bir laboratuvar olduğunu vurguladı. Kurtik Dağı'ndaki yoğun hayvan otlatmasının ve bölgedeki rüzgar enerjisi projelerinin bu türün yaşam alanları üzerinde baskı oluşturabileceğini belirterek, koruma planlarının hazırlanmasının önemine dikkat çekti. Ayrıca, bölgede başka bitki türleri üzerinde de araştırmaların sürdüğünü ve bunların da bilim dünyasına kazandırılmasının hedeflendiğini ifade etti.
