Nevşehir'in Göreme beldesinde, Göreme Açık Hava Müzesi girişinde bulunan yıkılan peribacası bölgesinde aylar öncesinde inceleme yapan Maden Teknolojisi Yer Bilimleri Uzmanı Serkan İçelli, bölgede benzer tehlikelerin bulunduğunu ifade etti.
Kapadokya'nın Jeolojik Yapısı ve İnsan Etkisi
İçelli, Kapadokya'nın volkanik faaliyetler ve erozyon süreçleriyle yaklaşık 9-10 milyon yıl önce oluşmuş jeolojik bir alan olduğunu anlattı. İklim değişiklikleri, yüzey akışları ile donma ve çözülme gibi doğal süreçlerin bölgedeki şekilleri meydana getirdiğini belirtti. Ancak, yıkılan peribacası çevresindeki oyukların doğal değil, insan eliyle oluşturulduğunu, yaklaşık 4 bin yıl önce başlayan kentleşme süreciyle yaşam alanına dönüştürüldüğünü vurguladı.
Yapıların Bozulma Süreci ve Riskler
Bölgedeki toprak ve kaya yapısının suyla doyduğunda kolayca hareket eden ve şişen bir yapıya sahip olduğunu aktaran İçelli, bu durumun gözenek basıncını artırarak elle oyulmuş ve parçalanmış alanların daha fazla zarar görmesine yol açtığını ifade etti. Yıkılan peribacasının bu sürecin somut bir örneği olduğunu belirtti.
1950'lere kadar aktif olarak yerleşim alanı olarak kullanılan bölgenin, sonrasında kaya düşmeleri ve çökmeler nedeniyle tahliye edilerek açık hava müzesi olarak korunduğunu hatırlattı. İçelli, benzer risk taşıyan birçok alanın tespit edilip disiplinli ve doğaya uygun şekilde restore edilmesinin önemine dikkat çekti.
