Çanakkale'nin Çan ilçesine bağlı Bahadırlı köyünde yer alan İnkaya Mağarası'nda 2017 yılından beri devam eden kazı çalışmaları, 2026 sezonuyla birlikte yeni bir aşamaya geçti. Bölgedeki kazılar, 86 bin yıl öncesine uzanan insan yaşam izlerini ortaya koyarken, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın izin ve destekleriyle Ankara Üniversitesi öncülüğünde sürdürülüyor.
İnkaya Mağarası'nın Tarihî Önemi
İnkaya Mağarası, yaklaşık 26,5 milyon yıl önce gerçekleşen volkanik faaliyetler sonucu oluştu. Bölgedeki çakmaktaşı ve bazalt kaynakları, Paleolitik Çağ insanlarının burayı uzun süreli yerleşim ve üretim alanı olarak kullanmasına olanak sağladı. Kazılarda şimdiye kadar 35 bine yakın yontma taş alet bulundu. Bu aletler arasında yongalar, dilgiler, kazıyıcılar, uçlar, çentikli ve dişlemeli taşlar, çekirdek ve vurgaçlar yer alıyor.
2026 Kazı Çalışmalarının Kapsamı
Bu yılki kazılar, mağaranın en az üç farklı noktasında yürütülüyor. Özellikle mağaranın batı bölümünde yer alan atölye alanında yoğunlaşan çalışmalar, 3,5 metreyi aşan dolgu tabakası nedeniyle zorluklar içeriyor. Bu alanda yapılan derinleştirme çalışmalarıyla mağaranın batı girişinin açılması hedefleniyor. Böylece bozulmamış katmanlarda daha detaylı arkeolojik incelemeler yapılabilecek.
Buluntular ve Gelecek Araştırma Hedefleri
Kazılarda ortaya çıkarılan buluntular, 86 bin yıl öncesinden başlayarak binlerce yıl boyunca mağarada kesintisiz insan faaliyetlerinin sürdüğünü gösteriyor. Gelecek kazı sezonlarında iskelet kalıntılarına ulaşılması planlanıyor. Bu sayede dönemin insanlarının davranışları, yaşam biçimleri, beslenme alışkanlıkları ve mekan kullanımları hakkında daha kapsamlı bilgiler elde edilmesi amaçlanıyor.
Kurumlar ve Destekler
İnkaya Mağarası kazı çalışmaları, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın maddi destekleriyle Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. İsmail Özer liderliğinde yürütülüyor. Ayrıca Çanakkale Valiliği ve Truva Bakır Maden İşletmeleri A.Ş. de projeye katkı sağlıyor. Kazılar, Geleceğe Miras Projesi kapsamında, bilimsel ve kültürel değerlerin korunması hedefiyle devam ediyor.
Ziyaretçi Düzenlemeleri ve Bilgilendirme
2026 yılı planlamaları arasında kazı çalışmalarının yanı sıra çevre düzenleme faaliyetleri ve ziyaretçiler için bilgilendirme panolarının yerleştirilmesi de bulunuyor. Böylece bölgeye gelenlerin İnkaya Mağarası'nın tarihî ve arkeolojik önemini daha iyi kavraması amaçlanıyor.
İnkaya Mağarası'ndaki kazı çalışmaları, Türkiye'nin tarih öncesi dönemlerine ışık tutması açısından büyük önem taşıyor. 9 yıldır süren bu arkeolojik çalışma, bölgenin kültürel mirasının korunması ve bilimsel araştırmaların ilerlemesi için kritik bir kaynak olarak değerlendiriliyor. Gelişmeler takip ediliyor.
