E-sigaralarda kullanılan vanilin maddesinin, gebeliğin en erken evresinde insan embriyonik kök hücreleri üzerinde biyolojik etkiler yaratabileceği bildirildi. Prof. Dr. Funda Göde, bu aroma maddesinin gebelikte risk oluşturabileceği uyarısında bulundu.
E-sigara ve Gebelikte Riskler
Bahçeci İzmir Tüp Bebek Merkezi'nden Kadın Hastalıkları Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Prof. Dr. Funda Göde, sigaranın gebelik üzerindeki olumsuz etkilerinin uzun süredir bilindiğini, ancak e-sigaraların da güvenli bir alternatif olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı. Göde, e-sigara kullanımının erken doğum, düşük doğum ağırlığı ve fetal büyüme sorunlarıyla ilişkilendirildiğini belirtti.
Vanilinin Embriyonik Kök Hücreler Üzerindeki Etkileri
Human Reproduction dergisinde yayımlanan çalışmada, e-sigaralarda sıkça kullanılan vanilinin insan embriyonik kök hücreleri üzerindeki etkileri araştırıldı. Prof. Dr. Göde, vanilinin farklı e-sigara türlerinde kullanıldığını ve bazı ürünlerde 30 mg/ml'yi aşan miktarlarda bulunduğunu açıkladı. Vanilinin solunum yoluyla vücuda geçerek anne dolaşımına ulaşabileceği öne sürüldü.
Hücrelerde Gözlenen Değişiklikler
Çalışmada, vanilinin hücre zarındaki TRPV4 adlı kalsiyum kanalını aktive ettiği ve bu sayede hücre içine kalsiyum girişini hızlandırdığı tespit edildi. Kanal engellendiğinde ise bu etkilerin büyük ölçüde önlendiği bildirildi. Yüksek vanilin düzeylerinde hücre kolonilerinin yapısında bozulma, hücrelerin koloniden ayrılması ve programlanmış hücre ölümünde artış gözlendi. Düşük düzeylerde ise hücrelerin gelişim yönünde değişiklikler saptandı.
Gebeliğin Erken Döneminde Maruziyetin Önemi
Prof. Dr. Göde, araştırmanın gebeliğin erken evresini gerçek embriyoda deneysel olarak incelemenin mümkün olmaması nedeniyle insan embriyonik kök hücreleri kullanılarak yapıldığını belirtti. Vanilinin düşük dozlarda bile hücrelerin gelişim yönünü etkilediği, ancak bu durumun doğrudan hücre ölümüyle sonuçlanmadığı ifade edildi.
Sonuç ve Uyarılar
Çalışmada, vanilinin anne kanına veya embriyoya ulaşan miktarının doğrudan ölçülmediği, hesaplamaların matematiksel modellerle yapıldığı vurgulandı. Araştırma, vanilinin gebelikte düşük, doğumsal anomali veya gelişim bozukluğuna yol açtığını kanıtlamamakla birlikte, e-sigara aromalarının biyolojik etkisiz kabul edilmemesi gerektiğini ortaya koydu. Prof. Dr. Göde, e-sigaraların gebelikte risksiz bir seçenek olarak görülmemesi gerektiğini ve özellikle gebeliğin erken döneminde maruziyetin dikkate alınması gerektiğini belirtti.
Gelişmeler takip ediliyor.
