Side Antik Kenti'nde yürütülen kazılar, yaklaşık 390 metre uzunluğundaki B Caddesi'nin Roma Dönemi'nden Geç Antik Çağ'a uzanan mimari dönüşümünü ortaya koydu. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, kazıların önemli bir bölümünü oluşturan Herakles Kapısı'nın tarihi görkemini vurguladı.
B Caddesi ve Kazı Çalışmalarının Önemi
Side Antik Kenti'nin ulaşım akslarından biri olan B Caddesi, Gymnasiumun kuzeybatı köşesi ile Doğu Kapısı arasında uzanıyor. Kazılar sırasında stoa, çeşitli mekânlar ve anıtsal girişlere dair önemli kalıntılar bulundu. Bu yapılar, kentin Roma Dönemi'nden Geç Antik Çağ'a uzanan tarihsel süreçteki mimari evrimini gözler önüne serdi.
Herakles Kapısı ve Kabartmalar
Kazılar kapsamında öne çıkan Herakles Kapısı, Herakles'in On İki İşi'ni betimleyen kabartmalarla dikkat çekiyor. Ayrıca Athena, Zeus, Artemis, Hygeia ve Tykhe gibi tanrı ve tanrıçaların tasvirlerinin yer aldığı kasetler de kapıda yer almakta. Bu kabartmaların MS 3. yüzyılın başlarına ait olduğu ve Geç Antik Çağ'da kapının yapımında devşirme malzeme olarak kullanıldığı belirlendi.
5. Yüzyılda Kent Aksının Yeniden Düzenlenmesi
MS 5. yüzyılda Piskoposluk Sarayı kompleksiyle birlikte B Caddesi'nin kuzeyinde önemli değişiklikler yapıldı. Daha önce stoaya açılan bazı girişler kapatılırken, stoa üzerinde yeni anıtsal kapılar oluşturuldu. Bu düzenlemelerle cadde, Doğu Kapısı'ndan kente gelenleri karşılayan görkemli bir kent aksına dönüştü.
Geleceğe Miras Projesi ve Kazıların Önemi
Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Geleceğe Miras Projesi kapsamında yürütülen kazılar, Side'nin çok katmanlı tarihini ortaya çıkarmayı ve korumayı amaçlıyor. Bakan Mehmet Nuri Ersoy, kazı heyeti ve Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü'ne teşekkür ederek, Side'de tarihin önemli kapılarından birinin daha gün yüzüne çıkarıldığını belirtti.
Roma Dönemi Mimarisine Dair İzler
B Caddesi'nin kuzeyinde MS 2. yüzyıla tarihlenen doğu-batı doğrultusunda uzanan stoa ve arkasındaki mekânlar tespit edildi. Günümüze ulaşan söve ve eşik taşları, caddenin Roma Dönemi'ndeki mimari düzenine ışık tutuyor. Stoa üzerinde Batı Kapısı, Herakles Kapısı ve Kuzey Hamamı Kapısı olmak üzere üç anıtsal giriş yer alıyor.
Side'nin Tarihsel Sürecinde B Caddesi'nin Rolü
Kazılarla ortaya çıkarılan yapılar, Side Antik Kenti'nin Roma Dönemi'nden Geç Antik Çağ'a uzanan mimari ve kentsel gelişimini tek bir güzergâh üzerinde izleme imkânı sağlıyor. B Caddesi, kentin tarihsel kimliğinin ve kültürel mirasının anlaşılması açısından büyük önem taşıyor.
Gelişmeler takip ediliyor.