İstanbul Boğazı ve Marmara Denizi'nde her yıl ilkbahar ve yaz aylarında gözlemlenen turkuaz renk değişimi, NASA tarafından yayımlanan uydu ve Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS) görüntüleriyle uzaydan net biçimde görüntülendi.
NASA'nın Uydu Görüntüleriyle Turkuaz Renk Değişimi
ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Karadeniz ile Marmara Denizi'nde meydana gelen turkuaz renk değişimini gösteren yüksek çözünürlüklü uydu görüntülerini kamuoyuyla paylaştı. NASA'nın 8 Şubat 2024'te uzaya gönderdiği PACE (Plankton, Aerosol, Cloud, Ocean Ecosystem) uydusundaki Ocean Color Instrument (OCI) cihazı, 22 Haziran 2026 tarihinde Karadeniz'deki renk değişimini hassasiyetle kaydetti.
Uydu görüntülerinde Karadeniz'in geniş alanlarının açık mavi ve turkuaz tonlarına büründüğü görülürken, bu doğal olayın temel sebebinin mikroskobik fitoplanktonlar olduğu belirtildi.
Turkuaz Rengin Kaynağı: Kokkolitoforlar
Bilim insanları, denizde oluşan turkuaz rengin, 'kokkolitofor' (coccolithophore) adı verilen kalsiyum karbonat plakalarla kaplı mikroskobik fitoplanktonların yoğun çoğalmasına bağlı olduğunu açıkladı. Bu canlılar, güneş ışığını yansıtarak deniz yüzeyinde süt mavisi tonlarında turkuaz bir görünüm oluşturuyor.
NASA'nın açıklamasına göre, yılın diğer dönemlerinde ise silika kabuklu diyatomlar daha yaygın olduğundan deniz koyu mavi ve siyaha yakın tonlarda gözüküyor.
Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan İstanbul Boğazı'nın Görüntüleri
Yaklaşık bir ay önce, 27 Mayıs 2026 tarihinde Uluslararası Uzay İstasyonu'nda görev yapan Expedition 74 ekibinden bir astronot tarafından çekilen fotoğraflarda da İstanbul Boğazı boyunca uzanan turkuaz renkli fitoplankton akıntıları açık şekilde seçildi.
Bu görüntülerde, Karadeniz'den Marmara Denizi'ne doğru uzanan fitoplankton hareketleri ve akıntı desenleri uzaydan rahatlıkla gözlemlenebildi.
Doğa Olayının Önemi ve Gözlemler
Turkuaz renk değişimi, deniz ekosistemindeki fitoplankton yoğunluğunun bir göstergesi olarak bilimsel araştırmalarda önemli bir veri sağlıyor. Daha önce dronlarla kaydedilen bu doğa olayı, uzaydan elde edilen görüntülerle farklı bir perspektif kazanarak ekosistemdeki değişimlerin izlenmesine katkı sunuyor.
NASA'nın yayımladığı bu veriler, İstanbul Boğazı ve Marmara Denizi'ndeki fitoplankton hareketlerinin mevsimsel döngüsünü anlamak açısından değerli bilgiler içeriyor. Gelişmeler takip ediliyor.